Nộp hồ sơ chứng minh quốc tịch Canada theo diện huyết thống cho cả gia đình: Nên gửi chung hay gửi riêng?

Nếu bạn vừa phát hiện mình đủ điều kiện nhận quốc tịch Canada theo diện huyết thống (Citizenship by Descent), rất có thể bạn không phải là người duy nhất trong gia đình có quyền lợi này.

Trong nhiều trường hợp, nếu quyền công dân của bạn được xác lập thông qua ông bà hoặc cha mẹ là công dân Canada, thì anh chị em ruột của bạn và con của họ cũng có thể đủ điều kiện nộp hồ sơ.

Khi đó, một câu hỏi thường gặp là: Nên gửi tất cả hồ sơ của các thành viên trong gia đình cùng một lúc hay nộp riêng từng người?

Mỗi phương án đều có ưu điểm và hạn chế. Lựa chọn phù hợp sẽ phụ thuộc vào mức độ hoàn chỉnh của từng hồ sơ.

Chứng minh quốc tịch Canada theo diện huyết thống là gì?

Proof of Canadian Citizenship (Giấy chứng nhận quốc tịch Canada) là loại hồ sơ dành cho những người đã là công dân Canada theo quy định của pháp luật nhưng cần xin giấy chứng nhận để xác nhận tình trạng quốc tịch của mình.

Khác với nhập quốc tịch (Citizenship Grant), đây không phải là quá trình xin trở thành công dân, mà là thủ tục chứng minh bạn đã có quyền công dân Canada từ trước thông qua huyết thống.

Hiện nay, hồ sơ chứng minh quốc tịch vẫn được nộp dưới dạng hồ sơ giấy đến trung tâm xử lý của Bộ Di trú, Tị nạn và Quốc tịch Canada (IRCC) tại Sydney, Nova Scotia.

Nộp chung hồ sơ của cả gia đình: Thuận tiện nhưng có rủi ro

IRCC cho phép nhiều thành viên trong gia đình gửi hồ sơ trong cùng một kiện hàng.

Ưu điểm

Việc gửi chung mang lại một số lợi ích như:

• Tất cả hồ sơ đến IRCC cùng thời điểm.
• Giảm nguy cơ một hồ sơ bị thất lạc hoặc xử lý lệch thời gian so với các hồ sơ còn lại.
• Các hồ sơ thường được xử lý theo tiến độ tương đối giống nhau.
• Trong bối cảnh thời gian xử lý ngày càng kéo dài, việc nộp cùng lúc có thể giúp các thành viên nhận kết quả gần như cùng thời điểm (dù IRCC không đảm bảo điều này).

Nhược điểm

Đây cũng là điểm mà nhiều người không biết.

Nếu chỉ một hồ sơ trong kiện hàng bị đánh giá là chưa đầy đủ, IRCC có thể trả lại toàn bộ các hồ sơ, thay vì chỉ trả hồ sơ bị thiếu.

Điều này đồng nghĩa cả gia đình sẽ phải bổ sung và nộp lại từ đầu, làm kéo dài thời gian chờ xử lý.

Hiện nay, thời gian xử lý hồ sơ chứng minh quốc tịch Canada đã lên tới khoảng 25 tháng, vì vậy việc hồ sơ bị trả lại có thể khiến thời gian chờ kéo dài thêm đáng kể.

Nộp riêng từng hồ sơ: Ít rủi ro hơn

Nếu mỗi người gửi hồ sơ riêng biệt, từng hồ sơ sẽ được IRCC đánh giá độc lập.

Điều này có nghĩa:

• Hồ sơ đầy đủ vẫn tiếp tục được xử lý ngay cả khi hồ sơ của thành viên khác gặp vấn đề.
• Phù hợp khi một thành viên thiếu giấy tờ hoặc có hồ sơ phức tạp hơn những người còn lại.
• Giảm nguy cơ cả gia đình bị ảnh hưởng bởi sai sót của một cá nhân.

Đổi lại, bạn sẽ phải chuẩn bị và gửi nhiều kiện hồ sơ khác nhau, đồng thời thời gian xử lý giữa các thành viên có thể không giống nhau.

Nếu gửi nhiều hồ sơ cùng lúc, cần lưu ý những gì?

1. Mỗi hồ sơ phải đầy đủ và độc lập

Nhiều người cho rằng vì cùng chứng minh quan hệ với một tổ tiên Canada nên chỉ cần nộp một bộ giấy tờ chung.

Đây là quan điểm không chính xác.

IRCC có thể tách từng hồ sơ để các viên chức khác nhau xử lý. Vì vậy, mỗi hồ sơ phải có đầy đủ bộ giấy tờ riêng, kể cả các giấy tờ về dòng họ.

Thông thường, mỗi bộ hồ sơ cần bao gồm:

• Mẫu đơn xin chứng minh quốc tịch Canada (CIT 0001) đã ký và ghi ngày.
• Danh mục kiểm tra hồ sơ (CIT 0014).
• Hai ảnh quốc tịch đúng tiêu chuẩn.
• Giấy tờ tùy thân có ảnh.
• Biên lai thanh toán lệ phí.
• Bộ giấy tờ chứng minh mối quan hệ huyết thống đầy đủ (không dùng chung với hồ sơ khác).

Việc thiếu bất kỳ giấy tờ nào đều có thể khiến hồ sơ bị trả lại.

2. Nên đính kèm thư giải trình (Cover Letter)

Mặc dù không bắt buộc, nhưng Cover Letter (thư giải trình) là tài liệu rất hữu ích.

Trong thư, bạn có thể:

• Liệt kê các thành viên trong gia đình đang nộp cùng đợt.
• Giải thích mối quan hệ giữa các hồ sơ.
• Giúp IRCC dễ dàng nhận diện và đối chiếu thông tin.

Điều này đặc biệt hữu ích khi nhiều người cùng chứng minh quyền công dân thông qua một tổ tiên chung.

3. Có thể thanh toán lệ phí chung

IRCC cho phép các thành viên trong gia đình thanh toán lệ phí bằng một lần duy nhất.

Chỉ cần:

• Thanh toán tổng lệ phí cho tất cả người nộp.
• In một biên lai thanh toán.
• Đính kèm biên lai này trong cùng kiện hồ sơ.

4. Nên chuẩn bị từng bộ hồ sơ riêng trong cùng một kiện hàng

Các luật sư di trú thường khuyến nghị:

• Mỗi người nên có một phong bì hồ sơ riêng.
• Sau đó đặt tất cả các phong bì vào một kiện hàng lớn để gửi đến IRCC.

Cách làm này giúp hạn chế việc giấy tờ bị lẫn hoặc thất lạc trong quá trình tiếp nhận.

Nếu gia đình có quá nhiều người đủ điều kiện, việc chia thành nhiều kiện hồ sơ nhỏ cũng có thể là lựa chọn hợp lý hơn.

Vợ hoặc chồng không được hưởng quốc tịch Canada theo diện huyết thống

Một điểm cần lưu ý là quốc tịch Canada theo diện huyết thống chỉ áp dụng cho người có quan hệ huyết thống trực tiếp với công dân Canada.

Do đó:

• Vợ hoặc chồng của bạn không tự động đủ điều kiện nhận quốc tịch Canada chỉ vì kết hôn.
• Sau khi bạn được xác nhận là công dân Canada, bạn có thể đủ điều kiện bảo lãnh vợ hoặc chồng xin thường trú nhân (Permanent Residence – PR).
• Sau khi đáp ứng các điều kiện cư trú và quy định của pháp luật Canada, người được bảo lãnh mới có thể nộp đơn xin nhập quốc tịch.

Kết luận: Nên gửi chung hay gửi riêng?

Không có phương án nào phù hợp cho mọi trường hợp.

Nếu tất cả hồ sơ đều đầy đủ, rõ ràng và giống nhau về mức độ phức tạp, việc gửi chung có thể giúp thuận tiện hơn trong quá trình theo dõi.

Ngược lại, nếu một hoặc nhiều thành viên còn thiếu giấy tờ hoặc hồ sơ có tình tiết phức tạp, việc nộp riêng sẽ giúp giảm nguy cơ ảnh hưởng đến toàn bộ gia đình.

Trước khi quyết định, hãy kiểm tra kỹ từng bộ hồ sơ để hạn chế tối đa nguy cơ bị IRCC trả lại vì thiếu tài liệu.